📍 pl. Wolności 2, 91-415 Łódź
Kościół Zesłania Ducha Świętego to najstarszy kościół katolicki centrum Łodzi. Neoromański budynek z 1888 roku, zbudowany na miejscu dawnej klasycystycznej świątyni z 1826, gdy Łódź była jeszcze małym miastem fabrycznym.
Stoi na Placu Wolności — historycznym rynku dawnej Łodzi, dziś jednym z najbardziej rozpoznawalnych miejsc miasta. Za kościołem znajduje się Pomnik Tadeusza Kościuszki (odlany w Solingen w 1930, zniszczony przez Niemców w 1939, zrekonstruowany 1960).
Architektura neoromańska — trzy nawy, dwie wieże po bokach fasady, potężna rozeta nad wejściem. Wnętrze skromniejsze niż w katedrze, ale ma unikalne witraże secesyjne z warsztatów Wiener Werkstätte oraz XIX-wieczne organy Rieger-Kloss.
Zabytkową wartością obiektu jest zachowana pierwotna dekoracja malarska — freski z 1892 przedstawiające sceny z życia Chrystusa, wykonane przez łódzkiego malarza Wojciecha Antoniego Zajdę. Ołtarz główny z 1888 roku, drewniany, złocony, w stylu neoromańskim.
Kościół był świadkiem wielu ważnych wydarzeń historycznych — koronacji biskupów łódzkich, ślubów fabrykantów (Poznańscy, Scheiblerowie), mszy patriotycznych w latach 1918 i 1980. Dziś to punkt startowy dla większości spacerów turystycznych po Piotrkowskiej.
Msze: niedziele 7:00, 9:00, 11:00, 18:00. Tydzień: 7:00, 18:00.
Zwiedzanie codziennie 8-19 poza mszami. Wstęp wolny. Przewodnik na życzenie (zapisy w zakrystii).